Het verhaalDementie, hekserij en één pand in Swakopmund.12 alinea's
Namibië ligt in het zuiden van Afrika en is een jonge democratie. Het is het op twee na dunst bevolkte land ter wereld en kent verschillende Afrikaanse culturen en stammen. Het land is stabiel en heeft een vrouwelijke president.
“Zij brengen die kennis terug naar hun gemeenschap, waar het letterlijk levens kan redden.”
Met uitzondering van een paar steden leven de mensen er nog volledig in harmonie met de natuur. Een enorm mooi land waar wij ons hart aan verloren hebben, met veel potentie maar ook met veel uitdagingen. Net als bij ons is dementie er volop aanwezig. Dementie kent geen grenzen.
Tijdens onze reis door Namibië hebben we enorme verschillen gezien. In Swakopmund, een klein stadje aan de kust in de woestijn, is er een dementiecentrum: ADN, wat staat voor Alzheimers Dementia Namibia.
ADN is zo'n zestien jaar geleden opgericht en hier wonen mensen met dementie. Het is een familiehuis waar de bewoners vanuit de normen en waarden van een gezin worden ondersteund waar nodig en zorg krijgen waar dat noodzakelijk is. De kennis en ervaring die hier aanwezig zijn, zijn bijzonder. Dit zouden wij in Nederland het verpleeghuis van de toekomst noemen. Hier zou ik zelf ook willen wonen als ik dementie zou krijgen. Deze kennis is uitzonderlijk en die willen wij gaan verspreiden, zowel in Nederland als in de rest van Namibië.
Want in de afgelegen gebieden is er helemaal geen kennis over dementie. Ze kennen het woord niet eens. Ook afgestudeerde hbo-verpleegkundigen in Namibië leren er nagenoeg niets over.
In sommige gemeenschappen in Noord-Namibië wordt dementie gezien als hekserij. Mensen met dementie worden soms beschuldigd van hekserij. Sommigen worden vastgebonden tot ze overlijden, of erger. Er is geen kennis, geen opleiding en geen zorginfrastructuur. Dat willen wij veranderen.
We verbouwen een pand in Swakopmund tot een opleidingscentrum waar werkloze verpleegkundigen dementiezorg kunnen leren. De locatie krijgt leslokalen, slaapkamers, een badkamer en een keuken, want de afstanden in Namibië zijn enorm en de cursisten kunnen geen vervoer of huisvesting betalen.
Elk kwartaal volgt een nieuwe groep van tien verpleegkundigen vier maanden lang een opleiding ter plaatse. Na hun opleiding gaan ze in Nederland aan de slag in de dementiezorg. Enerzijds helpen ze daarmee ons personeelstekort verlichten. Anderzijds doen zij veel ervaring op die zij na drie jaar meenemen wanneer ze terugkeren naar Namibië.
Wij zetten 'buurtzorg'-projecten op in Namibië, waar zij tegen die tijd hun kennis en ervaring kunnen overdragen aan de gemeenschap waarin ze zijn opgegroeid. Zo willen wij bijdragen aan het verspreiden van de kennis over dementie van ADN.
Maar met de te realiseren faciliteiten voor het trainingscentrum in Swakopmund kan ADN ook elke drie maanden de familie en de informele zorg trainen. Elk kwartaal starten er ook mensen uit afgelegen gemeenschappen in Namibië. Zij worden gratis opgeleid bij het dementiecentrum op dezelfde locatie, inclusief kost en inwoning. Zij brengen die kennis meteen terug naar hun gemeenschap, waar ze al zorgen voor hun vader, moeder, broer of zus en waar het letterlijk levens kan redden.
Met jouw bijdrage draag je direct en indirect bij aan het vergroten van de kennis over dementie. Letterlijk elke euro, zo'n twintig Namibische dollar, kan al een verschil maken in de zorg voor mensen met dementie. Dit kunnen wij alleen samen doen, zoals we ook samen zorgen voor onze dierbaren.
Update, 26 mei 2026 — het ticket is geboekt en op 18 juni vertrekt Ton weer naar Namibië. De plannen voor de verbouwing van twee bestaande gebouwen zijn besproken, en in Namibië ga ik de aannemer ontmoeten. Samen kijken we hoe de eerste tien verpleegkundigen over zes maanden gehuisvest kunnen worden. Het project start dan waarschijnlijk in juli en wordt in augustus of september opgeleverd. De aannemer heeft de plannen uitgewerkt en een begroting van circa 5.000 euro afgegeven. Voor dit bedrag zouden wij in Nederland niet veel kunnen verbouwen, maar daar in Namibië wel. Dit onderstreept opnieuw dat elke euro impact maakt!
